ABD-Çin-Rusya zirvesinin ardından ortak bildiri! "Nükleer savaş asla yaşanmamalı"

ABD-Çin-Rusya zirvesinin ardından ortak bildiri! "Nükleer savaş asla yaşanmamalı"

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Shenzhen’deki APEC Zirvesi kapsamında bir araya geldi. Üç lider, yayımladıkları ortak bildiride nükleer savaşın önlenmesi, nükleer risklerin azaltılması ve BM reformu çağrısında bulundu.

Çin, ABD ve Rusya liderleri, 90 dakika süren üçlü görüşmenin ardından “Barışa Yönelik Bildiri” başlıklı ortak açıklama yayımladı. Bildiride, “Nükleer savaş kazanılamaz ve asla yaşanmamalıdır” vurgusu öne çıktı.

Dört maddelik bildiride, üç ülkenin nükleer risklerin azaltılması ve nükleer silahların yayılmasının önlenmesi konularında diyalog yürüteceği belirtildi. Liderler ayrıca Birleşmiş Milletler’de (BM) reform yapılması ve örgütün küresel krizlere daha etkin yanıt verebilmesi gerektiği konusunda mutabık kaldı.

Açıklamada, Çin, Rusya ve ABD’nin BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri olarak uluslararası barış ve güvenliğin korunmasına yönelik sorumluluklarını yerine getirme taahhüdünde bulundukları kaydedildi. Liderler, Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi kuruluşların yetkilerini kötüye kullanmamaları gerektiği görüşünü de paylaştı.

Putin: Açık ve yararlı bir görüşmeydi

Görüşmenin ardından basın toplantısı düzenleyen Putin, üçlü buluşmayı “diplomasi tarihinde önemli bir sayfa” olarak nitelendirdi. Putin, liderlerin bazı temel konularda tam anlaşmaya varamasalar da karşılıklı anlayış geliştirdiklerini söyledi.

Görüşmenin açık bir atmosferde geçtiğini belirten Putin, bunun liderlerin birbirlerini daha iyi anlamalarını sağladığını ifade etti.

Ukrayna savaşına ilişkin değerlendirmesinde Putin, Kiev yönetimi ve Avrupa ülkelerinin çatışmanın çözümü için uzlaşmaya henüz hazır olmadığını öne sürdü.

BM reformu, güvenlik meseleleri ve nükleer silahların yayılmasının önlenmesinin de görüşmede ele alındığını aktaran Putin, Rusya'nın nükleer teknoloji ve barışçıl nükleer enerji alanındaki kapasitesinin bu konularda ülkesine avantaj sağladığını savundu.

ABD ile ilişkilerin geliştirilebileceğini söyleyen Putin, Trump yönetiminin Moskova açısından iyimser olmak için nedenler oluşturduğunu belirtti.

Şi: Büyük güçler arasında iletişim zorunluluk

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, görüşme öncesinde üçlü toplantıyı “çığır açan bir ilk” olarak nitelendirdi. Üç ülkenin küresel sorunların çözümü için birlikte çalışması gerektiğini belirten Şi, “Büyük güçler arasındaki olumlu iletişim bir tercih değil, zorunluluk” dedi.

Rusya ile stratejik ortaklığı geliştirdiklerini kaydeden Şi, ABD ile de yapıcı ve stratejik açıdan istikrarlı ilişkiler kurmaya çalıştıklarını söyledi.

Trump ise üç ülkenin liderleri olarak verimli diyaloğu sürdürme konusunda özel sorumlulukları bulunduğunu belirterek, “İletişim fırsatlarını reddederek hiçbir barış inşa edilemez” ifadelerini kullandı.

Trump ve Putin’den ikili temaslar

Üçlü görüşme öncesinde Trump, Putin ve Şi ile ayrı ayrı bir araya geldi. Putin ile görüşmesinde Ukrayna savaşının ele alındığı Kremlin tarafından duyuruldu. Trump, Rus liderden “dostum” diye söz etti.

Şi ile görüşmesinin ardından da açıklama yapan Trump, Rusya-Ukrayna savaşının sona ermesi için iki liderle birlikte çalışmaya istekli olduğunu söyledi. Hürmüz Boğazı’ndan petrol akışının sürmesi konusunda Şi ve Putin ile aynı görüşte olduklarını belirtti.

Şi ise görüşme sonrasında yaptığı açıklamalarda Ukrayna ve İran konularına değinmedi.

Trump ve Putin, Ağustos 2025’te Alaska’da düzenlenen Rusya-ABD zirvesinden bu yana ilk kez bir araya geldi. Trump, Çin’deki temaslarının ardından açıklama yapmadan ülkeden ayrılırken, Putin basın toplantısının ardından görüşmeleri değerlendirdi.