'ABD, İsrail’in İran’da Kürt kartını kullanmasına artık sıcak bakmıyor'
New York Times’a göre İsrail’in İran'da ayaklanma çıkarma hesabı tutmadı. Haberde, Washington’ın İranlı Kürt güçlerin vekil unsur olarak kullanılmasına desteğinin zayıfladığı, Türkiye’nin de bu seçeneğe karşı ABD’ye uyarı verdiği aktarıldı.
The New York Times’ın ABD’li ve İsrailli yetkililere dayandırdığı habere göre, İsrail savaş öncesinde Iran içinde rejim karşıtı bir ayaklanmayı tetikleyebileceğini değerlendirdi. Planın önemli ayaklarından biri de Irak Kürdistanı’ndaki Rojhılatlı Kürt milis grupların İran’a girmesiydi.
Haberde, Mossad Başkanı David Barnea’nın bu senaryoyu Benjamin Netanyahu ve Donald Trump yönetimine sunduğu, iç karışıklıkların rejimin çöküşüne yol açabileceğinin düşünüldüğü aktarıldı.
Ancak savaşın üzerinden üç hafta geçmesine rağmen ne kitlesel bir ayaklanma yaşandı ne de İran yönetimi çöktü. ABD ve İsrail istihbaratına göre rejim zayıflasa da ayakta kaldı; güvenlik güçlerinin yarattığı baskı ortamı hem iç protestoları hem de dış destekli girişimleri sınırladı.
Haberde, İsrail’in planlarından birinin de Kürt silahlı grupların İran’a ilerlemesini desteklemek olduğu belirtildi. CIA ve Mossad’ın geçmişte bu gruplarla temas halinde olduğu ifade edildi.
Ancak Washington yönetiminin “Kürtleri vekil güç olarak kullanma” fikrine mesafeli yaklaşması dikkat çekti. Donald Trump, savaşın ilk günlerinde Kürt liderlere milislerini İran’a göndermemeleri yönünde mesaj verdi.
Irak’taki YNK lideri Bafel Talabani, böyle bir planın ters etki yaratabileceğini belirterek İran’da milliyetçi refleksleri güçlendirebileceğini söyledi.
Türkiye de ABD’ye, Kürt silahlı unsurların desteklenmemesi yönünde uyarıda bulundu.
İç çöküş senaryosu gerçekleşmedi
Habere göre ABD istihbaratı da savaş öncesinde İran rejiminin tamamen çökmesini düşük ihtimal olarak değerlendiriyordu. En olası senaryo, mevcut yapı içinde sertlik yanlılarının kontrolü sürdürmesiydi.
Sonuç olarak, savaşın başında öngörülen iç ayaklanma ve rejim değişikliği gerçekleşmezken, “Kürt seçeneği” de hem Washington’ın çekinceleri hem de bölgesel dengeler nedeniyle hayata geçirilemedi.