İran’da hükümet binasına saldırı

İranlı yetkililer, ülkenin güneyinde bir hükümet binasının saldırıya uğradığını açıkladı. Olay, hayat pahalılığı ve ekonomik kriz nedeniyle düzenlenen protestoların dördüncü gününde meydana gelirken, yargı makamları gösterilerin “güvenliği sarsmak” amacıyla kullanılmasına karşı sert önlemler alınacağı uyarısında bulundu.

Yargıya bağlı “Mizan” haber sitesinin aktardığına göre, Fesa kentinde valilik binasının ana giriş kapısı kimliği belirsiz kişiler tarafından gerçekleştirilen bir saldırı sonucu zarar gördü. Yetkililer saldırının ayrıntılarına ve protestolarla bağlantısına ilişkin bilgi paylaşmadı.

Protestolar güneyden üniversitelere yayıldı

Yaklaşık 780 kilometre güneyde yer alan Fesa kentinde yaşanan saldırı, pazar günü hayat pahalılığına karşı esnafın başlattığı protestoların ardından geldi. Başlangıçta spontane şekilde başlayan gösteriler kısa sürede bazı üniversitelere de yayıldı.

İran Başsavcısı Muhammed Muvahhidi Azad, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, “barışçıl ve geçim koşullarını savunan gösterilerin yargı açısından anlaşılabilir olduğunu” söyledi. Ancak Azad, ekonomik protestoların kamu mallarına zarar verme ya da dış kaynaklı senaryolar doğrultusunda güvenliği bozma amacıyla kullanılması halinde “orantılı ve kararlı bir yasal karşılık” verileceğini vurguladı.

Mossad paylaşımı tansiyonu yükseltti

İsrail dış istihbarat servisi Mossad’ın, X platformundaki Farsça hesabından yaptığı paylaşımda İranlı göstericileri protestoları artırmaya çağırması dikkat çekti. Mossad paylaşımda, protestocuların “yanında olduklarını” ileri sürdü.

İran yönetimi, geçmişte de İsrail’i ülkedeki nükleer tesislere yönelik sabotajlardan ve bilim insanları ile askeri yetkililere yönelik suikastlardan sorumlu tutmuştu.

Gösteriler, yüksek enflasyon ve ekonomik daralma nedeniyle özellikle büyük şehirlerde etkisini hissettirdi. Resmî ajans İRNA’ya göre, salı günü Tahran başta olmak üzere en az 10 üniversitede öğrenci protestoları düzenlendi. Tahran Üniversitesi’nden dört öğrencinin kısa süreli gözaltına alındığı, daha sonra serbest bırakıldığı bildirildi.

Yetkililer, ülke genelinde okulların, bankaların ve kamu kurumlarının soğuk hava ve enerji tasarrufu gerekçesiyle kapatıldığını açıkladı. Üniversitelerde ise derslerin önümüzdeki hafta çevrim içi yapılacağı duyuruldu. Resmî makamlar bu kararların protestolarla bağlantılı olduğunu reddetti.

Bir protestocu, “Herkes burada ekmeğini kazanabilmek için mücadele ediyor” sözleriyle tepkisini dile getirdi.

Ekonomik baskı ve geçmiş protestolar

İran riyali geçen yıl dolar karşısında değerinin üçte birinden fazlasını kaybetti. Yüksek enflasyon ve uzun süredir uygulanan uluslararası yaptırımlar, temel ihtiyaçlara erişimi zorlaştırdı.

Mevcut protestoların, 2022’de Kürt kızı Jina Emini’nin gözaltında hayatını kaybetmesinin ardından patlak veren ve yüzlerce kişinin öldüğü geniş çaplı gösterilere kıyasla daha sınırlı olduğu belirtiliyor. Ancak artan ekonomik baskı ve bölgesel güvenlik endişeleri, toplumdaki huzursuzluğu derinleştiriyor.