İran'dan ateşkes mesajları: 'İster savaşta ister ateşkeste direnişle bir bütünüz'
İranlı üst düzey isimlerden ateşkes sürecine ilişkin peş peşe açıklamalar geldi. Tahran yönetimi, ateşkesi desteklemekle birlikte şartlara bağlı bir süreç olduğuna işaret ederken, “direniş ekseni” vurgusunu öne çıkardı.
Kalibaf: Ateşkes Lübnan’ı da kapsıyor
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Lübnan ile İsrail arasında yürütülen ateşkes görüşmelerine ilişkin dikkat çekici mesajlar verdi.
Kalibaf, Hizbullah’ın silahsızlandırılması tartışmalarına tepki göstererek, İran ile Hizbullah’ın “savaşta da ateşkeste de tek bir bütün” olduğunu söyledi.
Lübnan’da kapsamlı ve kalıcı bir ateşkesin ancak “direnişin kararlılığı ve birlik” ile mümkün olacağını vurgulayan Kalibaf, ABD’ye de çağrıda bulundu:
“ABD, Lübnan’ı da kapsayan ateşkes anlaşmasına uymalı ve ‘Önce İsrail’ yaklaşımından vazgeçmelidir.”
Tahran’da temkinli yaklaşım: “Bu bir askeri sessizlik”
İran’da Düzenin Maslahatını Koruma Konseyi üyesi Muhsin Rızayi ise ateşkese daha temkinli yaklaştı.
Rızayi, mevcut durumu “kesin bir ateşkes değil, askeri sessizlik” olarak nitelendirerek, sürecin İran’ın lehine olmadığını savundu:
“Ateşkesin uzatılması kesinlikle bizim lehimize değil. Baskılar artırılmalı.”
Rızayi, ateşkesin anlam kazanması için İran’ın taleplerinin karşılanması ve sürecin Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi zeminine taşınması gerektiğini belirtti.
Diplomasi trafiği hızlandı: Çin ve Japonya devrede
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi de ateşkes sonrası diplomasi trafiğini yoğunlaştırdı.
Erakçi, Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi ile görüşmesinde, ABD’nin Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı’ndaki “kışkırtıcı adımlarının” süreci riske attığını söyledi.
Pekin yönetimi ise diplomasiye destek vererek savaşın sona erdirilmesine katkı sunmaya hazır olduğunu bildirdi.
Japonya Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi ile yapılan görüşmede de gerilimin düşürülmesi vurgusu öne çıktı. Tokyo, sürece katkı sağlamaya hazır olduğunu açıkladı.
Ateşkes var, uzlaşı yok
ABD ve İran arasında 8 Nisan’da sağlanan ateşkese rağmen taraflar arasında kalıcı bir anlaşma henüz sağlanamadı.
Pakistan’ın arabuluculuğunda İslamabad’da yürütülen doğrudan görüşmeler sonuçsuz kaldı. ABD tarafı görüşmelerin anlaşma olmadan sona erdiğini açıklarken, Tahran yönetimi başarısızlığın nedenini Washington’un “aşırı talepleri” olarak değerlendirdi.
Tahran’dan gelen açıklamalar, ateşkesin sahada geçici bir sakinlik sağladığını ancak siyasi ve askeri düzeyde derin görüş ayrılıklarının sürdüğünü ortaya koyuyor.
İran yönetimi bir yandan ateşkesin bölgesel boyutuna dikkat çekerken, diğer yandan “direniş ekseni” vurgusuyla sürecin kendi şartlarıyla ilerlemesi gerektiğinin altını çiziyor.