Irak Başbakanı Zeydi: Silahlı gruplara izin vermeyeceğiz
Irak Başbakanı Ali el-Zeydi, devlet otoritesi dışındaki silahlı gruplara izin vermeyeceklerini belirterek, tüm silahların devlet kontrolüne alınması konusunda kararlı olduklarını söyledi.
Irak Başbakanı Ali el-Zeydi, silahların devlet kontrolüne girmesine karşı çıkan silahlı gruplara yönelik tutumunu sertleştirerek, bu grupların ülke topraklarını ve Irak halkının haklarını gasbetmesine izin vermeyeceklerini söyledi.
El-Zeydi, hiçbir grubun devlet otoritesini zayıflatmasına müsaade edilmeyeceğini belirterek, bazı kesimleri “meşruiyet” adı altında Irak halkının haklarını gasp etmekle suçladı.
El-Zeydi’nin açıklamaları, Irak hükümetinin ülkenin tüm topraklarında devlet otoritesini tesis etme ve resmi kurumlar dışındaki silah varlığına son verme kararlılığını yinelediği pazar günü geldi. Hükümet, bu adımla vatandaşların haklarını korumayı ve Irak’ın egemenliğini güvence altına almayı hedefliyor.
Hükümetin girişimi, silahlı tüm grupların Silahlı Kuvvetler Başkomutanı’nın otoritesi altına alınmasını, bağımsız askeri karar mekanizmalarının sona erdirilmesini ve silahlı grupların resmi güvenlik yapısı dışında faaliyet göstermesinin önlenmesini öngörüyor.
2003'ten bu yana Irak'ın en hassas siyasi ve güvenlik meselelerinden biri olan silahların devlet kontrolüne alınması konusu, özellikle bağımsız askeri kapasiteye ve siyasi nüfuza sahip silahlı grupların ortaya çıkmasının ardından daha da önem kazandı.
2014 yılında IŞİD'e karşı mücadele amacıyla kurulan Haşdi Şabi, daha sonra Irak'ın resmi güvenlik yapısına dahil edildi. Ancak çatı örgüt bünyesindeki bazı gruplar kendi komuta yapılarını, siyasi etkilerini ve askeri kapasitelerini korumayı sürdürdü. Bu durum, hükümetin tüm silahlı oluşumlar üzerinde etkili denetim kurabilmesine ilişkin soru işaretlerine yol açtı.
Bağdat yönetimi son aylarda müzakereler, kurumsal reformlar ve silahlı grupların üyelerinin resmi güvenlik kurumlarına entegre edilmesine yönelik planlarla sorunu çözmek için girişimlerini artırdı.
Bazı gruplar silahlarını devlet kontrolüne vermeye hazır olduklarını açıklarken, diğerleri silahsızlanmayı reddetti veya silahlarını teslim etmeyi kabul ettikleri yönündeki iddialara karşı çıktı.
Irak hükümeti, silahsızlanma sürecinin aşamalı olarak uygulanması için 30 Haziran 2027 tarihini yeni bir takvim olarak belirledi.
El-Zeydi'nin açıklamalarının, Irak'taki Ketaib Seyyid eş-Şüheda'nın silahlarını devretme veya devlet kontrolüne bırakma konusunda herhangi bir anlaşma ya da belge imzalamadıklarını duyurmasının ardından gelmesi dikkat çekti.
Grubun açıklaması, Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin'in Ketaib gruplarının silahlarını devlet kontrolüne bırakmayı kabul ettiğini söylemesinin ardından geldi.
Yaşanan gelişmeler, Irak'ta silahlı grupların elindeki silahların geleceği ve hükümetin tüm silahları devlet kurumlarının denetimi altına alma girişimleri konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.